Thói quen phổ biến làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm khi trời nắng nóng

Những ngày nắng nóng kéo dài không chỉ gây mệt mỏi mà còn làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm nếu khâu chế biến và bảo quản không đúng cách. Nhiều thói quen tưởng như vô hại, lại có thể trở thành nguyên nhân khiến vi khuẩn phát triển nhanh trong thực phẩm.

Thực phẩm dễ nhiễm khuẩn nhanh trong môi trường nhiệt độ cao

Trong những ngày nắng nóng trên 35°C, thực phẩm gần như trở thành “môi trường lý tưởng” cho vi khuẩn phát triển. Nhiệt độ cao kết hợp với độ ẩm tạo điều kiện để vi khuẩn sinh sôi theo cấp số nhân, đặc biệt trong các thực phẩm giàu đạm như thịt, cá, trứng, sữa hoặc các món đã nấu chín.

Chia sẻ của ThS.BS. Võ Thị Tố Hi – Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Gia An 115, ở khoảng nhiệt độ 30-40°C – thường được gọi là “vùng nguy hiểm” trong an toàn thực phẩm – nhiều loại vi khuẩn có thể nhân đôi chỉ sau 20-30 phút. Điều này đồng nghĩa với việc chỉ sau vài giờ, số lượng vi khuẩn có thể tăng lên hàng trăm đến hàng nghìn lần.

Về thời gian an toàn, một nguyên tắc quan trọng là:

• Thực phẩm chín không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ
• Nếu nhiệt độ môi trường trên 32-35°C, thời gian này nên rút ngắn còn khoảng 1 giờ

Sau mốc này, nguy cơ vi khuẩn phát triển và sinh độc tố tăng lên rõ rệt. Đáng lưu ý, một số độc tố vi khuẩn không bị phá hủy hoàn toàn khi hâm nóng lại, nên việc “nấu lại cho kỹ” không đồng nghĩa với an toàn.

BS. Tố Hi lưu ý, các thực phẩm như hải sản, món nhiều nước, sữa hoặc thức ăn chế biến sẵn là nhóm dễ hư hỏng nhanh nhất trong thời tiết nóng. Khi thực phẩm có dấu hiệu mùi lạ, nhớt, đổi màu hoặc vị bất thường, người dân không nên cố sử dụng lại.

Dấu hiệu cảnh báo ngộ độc thực phẩm dễ bị nhầm lẫn

Trong thời tiết nóng, ngộ độc thực phẩm rất dễ bị “ngụy trang” dưới các triệu chứng quen thuộc như say nắng hoặc rối loạn tiêu hóa.

Các biểu hiện thường gặp gồm: buồn nôn, nôn ói, đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi, chóng mặt hoặc sốt nhẹ. Đây là những triệu chứng không đặc hiệu, nên nhiều người dễ chủ quan.

Cần chú ý các triệu chứng buồn nôn, nôn ói, đau bụng, tiêu chảy vì có thể cảnh báo tình trạng ngộ độc thực phẩm

BS. Tố Hi cho biết, cần nghĩ đến ngộ độc thực phẩm khi có các dấu hiệu sau:

• Triệu chứng xuất hiện sau khi ăn một món nghi ngờ, thường trong vài giờ đến 24 giờ
• Nôn hoặc tiêu chảy nhiều lần, đau bụng quặn rõ
• Nhiều người cùng ăn một món và xuất hiện triệu chứng tương tự

Nếu tình trạng nôn ói, tiêu chảy kéo dài hoặc xảy ra ở trẻ nhỏ, người cao tuổi, người có bệnh nền, cần đi khám sớm để tránh mất nước và biến chứng nguy hiểm.

Xem thêm: Bác sĩ chia sẻ: Cách phòng tránh ngộ độc khi ăn bánh mì

Những thói quen phổ biến làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm mùa nóng

Theo ThS.BS. Võ Thị Tố Hi, trong mùa nóng, nhiều thói quen quen thuộc trong gia đình lại tiềm ẩn nguy cơ cao gây ngộ độc thực phẩm, như: nấu sẵn để ăn cả ngày, để thức ăn ngoài bàn nhiều giờ, hoặc hâm đi hâm lại nhiều lần.

Khi thức ăn được để ở nhiệt độ phòng quá lâu, vi khuẩn có thể phát triển nhanh và sinh độc tố. Nguy hiểm ở chỗ, hâm nóng lại không thể loại bỏ hoàn toàn các độc tố này. Việc hâm nhiều lần cũng làm giảm giá trị dinh dưỡng và tăng nguy cơ nhiễm khuẩn.

Ngoài ra, việc để thức ăn không đậy kín còn làm tăng nguy cơ nhiễm vi khuẩn từ môi trường, côn trùng và bụi bẩn.

Để thức ăn ngoài bàn nhiều giờ và không đậy kín làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm

Cách phòng tránh ngộ độc thực phẩm trong mùa nóng

Để phòng tránh ngộ độc thực phẩm trong mùa nóng, người dân nên:

• Không để thức ăn chín ngoài môi trường quá 1-2 giờ
• Bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh sớm, chia nhỏ để làm nguội nhanh
• Hâm nóng kỹ trước khi ăn, nhưng hạn chế hâm nhiều lần
• Che đậy thức ăn cẩn thận
• Ưu tiên nấu vừa đủ, hạn chế tích trữ quá nhiều trong ngày

“Chỉ cần thay đổi những thói quen nhỏ trong chế biến và bảo quản thực phẩm, có thể giảm đáng kể nguy cơ ngộ độc, đặc biệt trong những đợt nắng nóng kéo dài” - BS. Tố Hi nhấn mạnh.